6 manieren om naar groenten te kijken

6 manieren om naar groenten te kijken

De menselijke geest probeert altijd orde te scheppen en de wereld op te delen volgens 1 of ander systeem.  Het kweken van groenten vormt hierop geen uitzondering.  Hier enkele voorbeelden.  Gebruik ze als ‘kapstok’ wanneer je stilaan begint na te denken over het volgende teeltseizoen (jaja, we zijn er snel bij).

 

FAMILIE

 

Al onze groenten zijn verwant aan andere in het wild levende plantensoorten.  Dit betekent dat zij veel van hun dna gemeen hebben met elkaar, en dus ook vaak dezelfde stoffen bevatten en vatbaar zijn voor dezelfde ziektes en plagen.  De meeste families leven echter niet allemaal onder 1 dak, maar zwermen uit en gaan allerlei andere relaties aan in 1 of andere...

 

ECOLOGISCHE GROEP

 

Net zoals bij mensen zijn het in de meeste gevallen niet hun familieleden waarmee onze groentjes het best overeen komen, maar wél met hun vrienden.  Dit zijn niet enkel planten, maar ook andere levende wezens.  Ecologisch groenten telen is eigenlijk het organiseren van vriendenreünies.   Alles wat te maken heeft met combinatieteelt, agro-ecologie en permacultuur ziet het teeltproces door deze bril.  Omdat dit echter heel kennisintensieve benadering is, worden in ecologische teeltmethodes groenten meestal benaderd volgens hun...

 

GEWASGROEP

 

Biologische teelt werkt in grote lijnen volgens het vruchtwisselingssysteem, waarbij 6 gewasgroepen elkaar afwisselen.  Hierbij worden gewassen vooral gegroepeerd volgens hun families en de bijbehorende ziektes en plagen enerzijds en hun groeiwijze en bijbehorend voedselbehoeften anderzijds.  Dit is, zeker voor de beginnende moestuinier, veruit het meest toegankelijke systeem, waar ook heel wat goed onderbouwde literatuur voor bestaat.  Het is ook het meest productieve systeem, vooral als het intensief opgevolgd wordt en in een kalender gegoten wordt naargelang de juiste...

 

TEELTPERIODE

 

Er zijn ‘langedag-planten’ en ‘kortedagplanten’.  De kortedagplanten doen het erg slecht tijdens de warme zomermaanden: zij neigen heel snel naar doorschieten, waardoor ze geen oogstbaar blad of knol kunnen opleveren.  Langedagplanten daarentegen hebben niet liever, het zijn echte zonnekloppers.  Dit zijn bv. de typische zomergroenten als tomaat, komkommer, courgette, pompoen, boontjes.  Er zijn bij tal van groenten rassen geselecteerd die minder snel doorschieten, zodat de teeltperiode wat opgerekt kan worden.  1 en ander heeft te maken met de groenten hun... 

 

HERKOMST

 

De groenten die we vandaag de dag allemaal telen, zijn niet meer dezelfde als 50, 100, 500 of 1000 jaar geleden.  Voedselgewassen vormen historisch gezien misschien wel het meest uitgewisselde culturele erfgoed dat we kennen.  Veel van onze huidige gewassen komen oorspronkelijk van elders: Maya’s en de Azteken (tomaat, maïs, pepers, ..); de Inca’s (aardappel, courgette, yakon, oca, quinoa); de Romeinen (venkel, andijvie, brandnetel, zevenblad (rare jongens, die Romeinen); China en Japan (paksoi, daikon, chinese kool, mandarijn, kiwi..); Turkije (bloemkool, kervel, lavas, linzen, radijs..)….  Wat o.a. interessant is aan de herkomst is dat je soms goede teeltcombinaties kunt maken door ‘oude vrienden’ bij elkaar te plaatsen of beter leert begrijpen waarom een bepaald gewas zich gedraagt zoals het zich gedraagt in onze streken.

 

http://www.atvooghduyne.nl/De%20herkomst%20van%20onze%20groenten.pdf

 

 

Er bestaan wellicht nog tientallen andere manieren om groenten in te delen, zoals bv. koude- en warmtekiemers, licht- en donkerkiemers, volgens inhoudsstoffen, volgens voedingswaarde, …

 

 

1 indeling die ik je tot slot nog wil meegeven is volgens

 

 

TEELTWIJZE

 

 

Hieronder vind je de meest gebruikte teeltmethodes.  Vaak zijn er wel andere mogelijkheden, maar soms ook niet (bv. wortel en pastinaak laten zich zeer slecht uitplanten).

Naarmate je meer met tuinieren bezig bent, leer je slim omgaan met de seizoenen: zo kunt je bv. een gewas alvast wat opkweken voor het de grond in gaat.  Zo kan je gewas in de grond afrijpen en win je tijd en ruimte doordat je al begonnen bent aan je volgteelt.  Op die manier kun je zelfs in ons klimaat 3 tot 4 teelten na en tussen elkaar laten opgroeien.

 

 

1. wortelknol overwinteren, voorkiemen, planten, aanaarden: aardappel, oca, yakon, ..

2. (stukje) bol planten: look, ui, sjalot

3. zaaien en uitdunnen: wortel, pastinaak, peterselie, spinazie… (de meeste groenten)

4. voorzaaien op zaaibed en uitplanten: sla, koolsoorten, prei

5. warm voorzaaien, verspenen, uitplanten: tomaat, knolselder, paprika, peper, suikermais, ..

6. warm voorzaaien en uitplanten: mais, boon, komkommerachtigen

7. breedwerpig zaaien: koriander, dille, tuinkers, veldsla, (winter)postelein, ..

8. scheuren: marjolein, melisse, munt, rabarber, e.v.a. vaste planten

9. stekken: bonenkruid, salie, mierikswortel (wortelstek), …

10. zichzelf laten uitzaaien: melde, postelein, bernagie, goudsbloem, nieuw-zeelandse spinazie, …)

11. voorweken, zaaien, vochtig afdekken tot kieming: selder, peterselie, .. (vnl. bij traaggroeiende schermbloemigen)

 

Het seizoen is nog niet gedaan en ik heb al weer zin in het volgende! ;-)

 

Buurtmoestuinbegeleiding

32 leden
sinds 18/06/2015
Buurtmoestuinbegeleiding

In deze groep kunnen jullie ervaringen, ideeën, tips... uitwisselen met de andere buurtinitiatieven die we begeleidden vanuit Stad Gent. Ook kunnen er eventueel afspraken gemaakt worden rond samenaankopen, gedeeld gebruik van materiaal, uitwisseling van kennis en vaardigheden... Laat je gaan, en zet zeker ook je project op de kaart!

Willen jullie ook een buurtmoestuin opstarten of moestuinbegeleiding krijgen? Stuur een mailtje naar info@gentklimaatstad.be.

 


Nieuws

Heb je iets aan te kondigen? Een leuk recept ontdekt of een blogpost die je wil delen? Een boeiend artikel ontdekt over voeding? Publiceer het hier!