Schooltuin Sint-Paulus

Schooltuin Sint-Paulus

Net zoals vele Gentse scholen ontving ook Sint-Paulus moestuinbegeleiding via Gent en Garde. Hieronder vind je een verslag van hoe dit in zijn werk ging.

 

Beginsituatie

Directeur Marc Claeys was enthousiasteling van het eerste uur.  Dit viel ook meteen op bij het eerste bezoek aan de school: waar mogelijk waren er plantenbakken, er liepen kippen rond naast de kleuterspeelplaats... 

De begeleiding had 2 belangrijke doelstellingen: de kinderen opnieuw voeling laten krijgen met de herkomst van voeding en het kunnen aanbieden van een schoolmaaltijd met grotendeels op school geteelde groentjes aan het einde van het schooljaar.  Hiervoor was nood aan kennis en enthousiasmering van de kinderen, die tijdens de speeltijden zouden instaan voor het onderhoud van de moestuin.

Verloop

De eerste stap was het plaatsen en vullen van de moestuinbakken, die waren voorzien door de Proeftuin.  Er werd voor deze lage vierkante-meter-bakken gezocht naar een rustig maar toch voldoende zonnig plekje.  In totaal waren er op Sint-Paulus 8 vierkante-meter-bakken, 2 halve vierkante meterbakken en dan nog 2 beschaduwde, langgerekte, hogere bakken.

Tijdens een workshop, waarop ook leerkrachten aanwezig waren van andere scholen, werden er tientallen kruiden aangeplant in de bakken: Roomse kervel, Peterselie, Bonenkruid, Marjolein, Bieslook...  Deze kruiden vielen erg in de smaak bij de leerlingen als tussendoortje, waardoor zij gretig 'gesnoeid' werden.  Gelukkig kunnen deze soorten wel tegen een stootje, sommige gaan zelfs harder groeien hierdoor.  

Tijdens de volgende begeleidingsmomenten werd er vooral met de kinderen zelf gewerkt: 2 bakken per klas met daarin een diversiteit aan groenten en kruiden, volgens een vooraf opgemaakt plan.

In de moestuin

 Het initiële idee was om per bak 2 soorten groenten te telen.  Dit maakt het overzichtelijk en eenvoudig om te onderhouden.  De oogst uit alle bakken samen vormt dan de maaltijd.  Er werd ook een receptenbundeltje opgesteld op basis van de groenten en kruiden uit de tuin.  De groenten die werden gezaaid/geplant waren allemaal soorten die oogstklaar zouden zijn in mei/juni: erwtjes, spinazie, rucola, mosterdblad, kropsla, radijs, ...

Wat op papier heel mooi was, bleek in de praktijk echter heel wat moeilijker: verscheidene groenten kregen het moeilijk door te sterk wisselende omstandigheden (droogte-vocht); andere groenten kregen niet de steun die ze nodig hadden en vielen om (erwtjes).  De steunstokjes bleken overigens interessante spelelementen te zijn.  Weer andere groenten hadden zich in de stresserende omstandigheden in de bakken extra gehaast, waardoor zij sneller klaar waren dan voorzien.  En uiteraard was al dat lekkere jonge groen niet te versmaden bij de leerlingen, die hier en daar alvast een plantje kaal plukten.

Het resultaat was een zeer magere oogst aan groenten tegen het einde van het schooljaar, maar een zeer geslaagde oogst aan indrukken en jonge groenten- en kruidenliefhebbertjes.  

Tijdens het laatste begeleidingsmoment werd er vooral tijdens de speeltijd gewerkt.  Veel kinderen kwamen nieuwsgierig kijken naar wat er allemaal te gebeuren stond.  Het werden er steeds meer, en al gauw begonnen ze spontaan mee te helpen. Ieder plantje werd geproefd, ieder beestje werd voorzichtig bewonderd en verplaatst.  Tegen het eind van de speeltijd was er een hele zaai- en plantroutine opgebouwd, die bijna helemaal zelfstandig werkte  - heel knap voor kinderen van 7 tot 10 jaar!

Dit was een heel fijne maar ook heel leerrijke begeleiding.  Enkele conclusies:

- Moestuinieren met de leerlingen zelf is ongelooflijk leuk om te doen, maar tussen de begeleidingsmomenten door is er nood aan voldoende opvolging om de gewassen gezond te houden.  Het is daarom belangrijk dat er een voldoende grote basiskennis aanwezig is en/of een voldoende grote motivatie bij leerkrachten/ouders/begeleiders.

- Vierkante-meter-tuinen zijn ideaal voor kleine stadstuintjes waar intensief in getuinierd kan worden.  Zij hebben echter veel meer zorg nodig dan een moestuin in volle grond, zeker wanneer het erg ondiepe bakken betreft.  Wanneer het beheer van de moestuin eerder extensief is, is het beter om niet met dergelijke ondiepe bakken te werken OF om een 'waterdicht' watersysteem uit te werken OF om een droogtetolerante beplanting te kiezen (bv. doorlevende rucola, kruiden, ..).

- Een vrij toegankelijke moestuin vlakbij de speelplaats kan leuk zijn, maar niet wanneer je planten kweekt die een lange teeltduur hebben.  Waar kinderen thuis misschien minder geneigd zijn om nieuwe groenten uit te proberen, ligt dat op een school met een moestuin helemaal anders: zij zien de groentjes dag in dag uit groeien, ze hebben ze zelf gezaaid / geplant, niemand dwingt hen om te proeven maar als een ander kind het proeft wil iedereen het wel eens proberen, én plantjes plukken is iets wat doorgaans niet mag - en dat maakt het spannend.  Dit alles maakt de groentjes in de schooltuin onweerstaanbaar, zelfs al zouden de kinderen deze normaalgezien 'vies' vinden. Dus: wanneer je in je moestuintje groentjes kweekt voor een school- of oogstfeest is het beter om deze toch een beetje af te schermen.

Toekomstplannen

Er zijn grootse plannen voor een moestuin in volle grond.  Er is nog wat ruimte beschikbaar achter de kleuterklasjes.  Als deze moestuin wordt uitgewerkt, wordt er veel meer mogelijk! 

 

Tip: plaats ook jouw schoolmoestuin op de kaart, zo kan iedereen leren uit elkaars ervaringen!

Schoolmoestuinbegeleiding

30 leden
sinds 18/06/2015
Schoolmoestuinbegeleiding

In deze groep kunnen de scholen uit groot-Gent hun moestuinervaringen, -foto's, -documenten,... met elkaar uitwisselen.  Zo kunnen jullie leren van elkaar, afspreken om elkaars schooltuin eens een bezoekje te brengen, een samenaankoop organiseren voor zaden en moestuinmaterialen, stoefen met de mooie oogst, zaden ruilen of met enkele scholen samen een heus oogstfeest organiseren!

Wil je meer info over schoolmoestuinbegeleiding? Stuur een mailtje naar info@gentklimaatstad.be.